ผังเมือง กทม. ใหม่ พื้นที่สีไหนสร้าง Data Center ได้บ้าง

แผนที่ผังเมือง กทม. ใหม่ แสดงพื้นที่สีสำหรับการสร้าง Data Center และศูนย์ข้อมูล
แบนเนอร์โฆษณาพื้นที่อสังหาริมทรัพย์ทำเลทองศักยภาพสูง ระดับ Super VIP บนเว็บไซต์ ksmyhome.com

สรุปประเด็นสำคัญ

  • เจาะลึกข้อกำหนดผังเมืองกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 และเกณฑ์ควบคุมอาคาร: การเลือกซื้อ ที่ดินสร้างศูนย์ข้อมูลดิจิทัล ต้องตรวจสอบสีผังเมืองและขนาดความกว้างเขตทางสาธารณะ (ตั้งแต่ 10 ถึง 18 เมตรขึ้นไปตามขนาดพื้นที่อาคาร) เป็นรายแปลง เนื่องจากกฎหมายฉบับล่าสุดแก้ไขเฉพาะเรื่องโรงงานและยังไม่มีบทบัญญัติเฉพาะสำหรับศูนย์ข้อมูล โดย การสร้างศูนย์ข้อมูลดิจิทัลในพื้นที่สีม่วง กรุงเทพมหานคร ยังคงเป็นโซนที่ปลอดภัยสูงสุดทางกฎหมาย

  • กรุงเทพมหานครและปริมณฑลครองสัดส่วนความจุร้อยละ 52 ขณะที่การลงทุนไหลสู่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก: ยอดขอรับส่งเสริมการลงทุนจากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนพุ่งทะยานจาก 98,000 ล้านบาท (ในปี 2567) สู่ระดับกว่า 335,000 ล้านบาท ดันโครงการขนาดใหญ่พิเศษระดับ ไฮเปอร์สเกล กระจายตัวไปยังนิคมอุตสาหกรรมในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกและจังหวัดสระบุรีมากขึ้น

  • ราคาที่ดินที่การันตีกำลังไฟฟ้าพุ่งกว่า 50 เปอร์เซ็นต์ และพื้นที่ว่างลดฮวบ: ความต้องการพัฒนาโครงการที่เร่งตัวทำให้ราคาที่ดินอุตสาหกรรมที่มีระบบไฟฟ้าพร้อมใช้งานในทำเลศักยภาพอย่างสมุทรปราการและเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกปรับขึ้นจาก 4 ล้านบาทต่อไร่ แตะระดับ 8 ล้านบาทต่อไร่ ขณะที่อัตราพื้นที่ว่างในนิคมอุตสาหกรรมทั่วประเทศลดลงเหลือเพียงร้อยละ 5.49

  • ผลตอบแทนการลงทุนในไทยติด 3 อันดับแรกของเอเชียแปซิฟิก: คาดการณ์เม็ดเงินลงทุนช่วงปี 2569 ถึง 2573 สูงถึง 570,000 ล้านบาท โดยไทยให้ผลตอบแทนเทียบกับต้นทุนการพัฒนาสูงเกินร้อยละ 10 (เป็นรองเพียงสิงคโปร์และเวียดนาม) พร้อมยอดการจองความจุล่วงหน้าเติบโตพุ่งขึ้นถึง 9 เท่าตัวจากความต้องการใช้งานปัญญาประดิษฐ์และระบบคลาวด์

สารบัญเนื้อหา

  1. บทนำ
  2. ทำไม “ผังเมืองรวม กทม. ฉบับใหม่” ถึงเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของการลงทุน Data Center?
  3. ตารางเปรียบเทียบชัดๆ: พื้นที่สีผังเมือง กทม. โซนไหนสร้าง Data Center ได้-ไม่ได้?
  4. 5 ปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานที่ต้องเช็กควบคู่กับผังเมือง ก่อนตัดสินใจซื้อที่ดินทำ Data Center
  5. ขั้นตอนการขออนุญาตก่อสร้างและประกอบกิจการ Data Center ในพื้นที่กรุงเทพฯ
  6. เปรียบเทียบทำเล: สร้าง Data Center ในเขต กทม. กับ ปริมณฑลและอีอีซี (ชลบุรี-ระยอง) ที่ไหนคุ้มกว่า?
  7. คำถามที่พบบ่อย

การตัดสินใจซื้อที่ดินในเขตกรุงเทพมหานครเพื่อพัฒนาโครงการขนาดใหญ่ ไม่ได้วัดกันที่ทำเลติดถนนใหญ่หรือราคาประเมินที่คุ้มค่าเพียงอย่างเดียวอีกต่อไป โดยเฉพาะการลงทุนพัฒนา Data Center หรือศูนย์ข้อมูลดิจิทัล ซึ่งเป็นอสังหาริมทรัพย์เพื่อการพาณิชย์และอุตสาหกรรมระดับโครงสร้างพื้นฐาน ที่ต้องเผชิญกับจุดตัดทางกฎหมายที่ซับซ้อนทั้งพระราชบัญญัติควบคุมอาคารและข้อกำหนดผังเมือง

ภายใต้การบังคับใช้ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 ซึ่งประกาศใช้แล้วเมื่อวันที่ 13 มีนาคม 2569 โดยเป็นการแก้ไขเฉพาะเรื่องโรงงานและยังไม่มีบทบัญญัติเรื่อง Data Center โดยเฉพาะ นักลงทุนและผู้พัฒนาอสังหาริมทรัพย์จำเป็นต้องอ่านเกมขาดตั้งแต่วันนี้ เพราะที่ดินแปลงสวยที่เคยสร้างอาคารขนาดใหญ่ได้ในอดีต อาจถูกจำกัดสิทธิด้วยเกณฑ์การใช้พลังงานไฟฟ้า ขนาดพื้นที่ใช้สอย หรือข้อกำหนดด้านสิ่งแวดล้อม จึงต้องตรวจสอบข้อกำหนดของที่ดินแต่ละแปลงเป็นรายกรณี บทความนี้จะพาคุณเจาะลึกทุกมิติทางกฎหมายผังเมืองและวิศวกรรมโครงสร้างพื้นฐาน เพื่อเป็นเข็มทิศในการคัดเลือกที่ดินลงทุนได้อย่างแม่นยำและปลอดภัยสูงสุด


ทำไม “ผังเมืองรวม กทม. ฉบับใหม่” ถึงเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของการลงทุน Data Center?

การบังคับใช้ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 เมื่อวันที่ 13 มีนาคม 2569 ถือเป็นหมุดหมายสำคัญที่เปลี่ยนโฉมหน้าการพัฒนา โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล ของประเทศไทยอย่างสิ้นเชิง ในอดีต กฎหมายผังเมืองของไทยยังไม่มีการระบุนิยามและแยกประเภทของอาคารศูนย์ข้อมูลออกจากอาคารสำนักงานหรืออาคารพาณิชยกรรมอย่างชัดเจน ทำให้เกิดช่องว่างในการตีความและการขออนุญาตก่อสร้างที่ล่าช้า ซึ่งในข้อบัญญัติฉบับล่าสุดนี้ได้แก้ไขเฉพาะเรื่องโรงงานและยังไม่มีบทบัญญัติกำหนดเรื่อง Data Center ไว้เป็นการเฉพาะ ทำให้นักลงทุนต้องตรวจสอบสิทธิการใช้ประโยชน์ที่ดินแต่ละแปลงเป็นรายกรณี

ข้อมูลจากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน หรือ บีโอไอ ระบุว่า มูลค่าการขอรับส่งเสริมการลงทุนในกิจการ Data Center และบริการคลาวด์ในประเทศไทยพุ่งสูงขึ้นอย่างก้าวกระโดด โดยมีเม็ดเงินลงทุนสะสมทะลุ 100,000 ล้านบาท และคาดการณ์ว่ามูลค่าตลาดศูนย์ข้อมูลในไทยจะเติบโตเฉลี่ยมากกว่า 12 ถึง 15 เปอร์เซ็นต์ต่อปี ทะยานสู่ระดับกว่า 65,000 ล้านบาทภายในปี 2570 ปัจจุบันพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑลยังคงครองแชมป์ศูนย์กลางศูนย์ข้อมูลดิจิทัลหลักของไทย โดยมีสัดส่วนความจุประมาณ 52 เปอร์เซ็นต์ของทั้งประเทศ ในขณะที่พื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกหรือ EEC มีสัดส่วนตามมาที่ราว 41 เปอร์เซ็นต์ อย่างไรก็ตาม มูลค่าโครงการที่ขอรับการส่งเสริมการลงทุนจากบีโอไอที่พุ่งสูงขึ้นจาก 98,000 ล้านบาทในปี 2567 เป็นกว่า 335,000 ล้านบาท ได้ส่งผลให้การขยายตัวของโครงการขนาดใหญ่ระดับไฮเปอร์สเกลเริ่มกระจายตัวออกไปยังนิคมอุตสาหกรรมในเขตอีอีซีและจังหวัดสระบุรีมากขึ้น

การหลั่งไหลเข้ามาของกลุ่มทุนระดับโลกที่ต้องการสร้าง ไฮเปอร์สเกล Data Center (ศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่พิเศษที่ใช้พลังงานไฟฟ้าตั้งแต่ 20 เมกะวัตต์ขึ้นไป) ทำให้กรุงเทพมหานครต้องให้ความสำคัญกับการบริหารจัดการการใช้ประโยชน์ที่ดิน เพื่อบริหารจัดการความมั่นคงทางพลังงานไฟฟ้า ลดผลกระทบต่อชุมชนเมือง และจัดระเบียบให้ศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่ไปอยู่ในโซนอุตสาหกรรมที่รองรับระบบสาธารณูปโภคได้อย่างแท้จริง ในขณะที่เปิดช่องให้ศูนย์ข้อมูลขนาดเล็กกระจายตัวอยู่ในย่านธุรกิจได้ภายใต้เงื่อนไขที่รัดกุมขึ้น

นิยามของอาคาร Data Center ตามกฎหมายควบคุมอาคารและผังเมืองไทย

กฎหมายควบคุมอาคาร Data Center คืออะไร ตามหลักเกณฑ์ทางกฎหมายควบคุมอาคารและผังเมืองไทย อาคาร Data Center หมายถึง อาคารหรือส่วนหนึ่งส่วนใดของอาคารที่ใช้สำหรับติดตั้งเครื่องคอมพิวเตอร์แม่ข่าย อุปกรณ์จัดเก็บข้อมูล ระบบโครงข่ายโทรคมนาคม และระบบสนับสนุนความมั่นคงทางวิศวกรรม เช่น ระบบจ่ายไฟฟ้าสำรองและระบบปรับอากาศความแม่นยำสูง เพื่อให้บริการประมวลผลและจัดเก็บข้อมูลดิจิทัลตลอด 24 ชั่วโมง โดยไม่มีการพักอาศัย

ในมุมของการขออนุญาตก่อสร้าง เจ้าพนักงานท้องถิ่นจะพิจารณาจัดหมวดหมู่อาคารศูนย์ข้อมูลตามขนาดพื้นที่อาคาร Data Center และลักษณะการใช้งานร่วม โดยอาจถูกตีความเป็น “อาคารพาณิชยกรรม” ประเภทบริการธุรกิจ หรือในกรณีที่มีการติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรองและระบบทำความเย็นขนาดใหญ่มาก อาจเข้าข่ายต้องพิจารณาตามเกณฑ์อาคารพิเศษหรืออาคารที่มีลักษณะใกล้เคียงกิจการบริการสาธารณูปโภค ซึ่งมีผลโดยตรงต่อการตรวจสอบสิทธิการใช้ที่ดินตามสีผังเมือง

ความแตกต่างระหว่าง Data Center ขนาดเล็ก (เอดจ์) และขนาดใหญ่ (ไฮเปอร์สเกล) ในมุมมองกฎหมายที่ดิน

เพื่อให้ผู้ลงทุนเห็นภาพชัดเจนในการเลือกซื้อที่ดิน กฎหมายควบคุมอาคารและข้อกำหนดผังเมืองได้ใช้ เกณฑ์พื้นที่ใช้สอย และปริมาณการใช้พลังงานเป็นตัวแบ่งเส้นตายทางกฎหมาย ดังนี้

  • ศูนย์ข้อมูลขนาดเล็ก หรือ เอดจ์ Data Center (พื้นที่ใช้สอยรวมไม่เกิน 2,000 ตารางเมตร): ไม่เข้าข่ายอาคารขนาดใหญ่ตามกฎหมายควบคุมอาคาร ใช้กำลังไฟฟ้าระดับต่ำ (มักไม่เกิน 1 ถึง 5 เมกะวัตต์) เน้นตั้งอยู่ใกล้แหล่งผู้ใช้งานในเขตเมืองเพื่อลดความหน่วงของสัญญาณ สามารถขออนุญาตก่อสร้างหรือดัดแปลงอาคารในเขตพาณิชยกรรมและที่อยู่อาศัยหนาแน่นได้ง่ายกว่า โดยมีข้อจำกัดเรื่องความกว้างเขตทางน้อยกว่า

  • ศูนย์ข้อมูลขนาดกลาง หรือ โคโลเคชัน Data Center (พื้นที่ใช้สอยรวมตั้งแต่ 2,000 ถึง 9,999 ตารางเมตร): เข้าข่ายเป็น “อาคารขนาดใหญ่” ตามนิยามในกฎกระทรวงฉบับที่ 55 (พ.ศ. 2543) ต้องอยู่ติดถนนสาธารณะที่มีความกว้างเขตทางไม่น้อยกว่า 10 เมตรขึ้นไป และเริ่มถูกจำกัดสิทธิในพื้นที่สีเหลืองและสีส้มหากไม่มีเงื่อนไขพิเศษรองรับ

  • ศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่พิเศษ หรือ ไฮเปอร์สเกล Data Center (พื้นที่ใช้สอยรวมตั้งแต่ 10,000 ตารางเมตรขึ้นไป หรือใช้พลังงานไฟฟ้าเกิน 20 เมกะวัตต์): เข้าข่ายเป็น “อาคารขนาดใหญ่พิเศษ” ตามกฎกระทรวงฉบับที่ 33 ข้อ 2 หากอาคารขนาดใหญ่พิเศษมีพื้นที่รวมไม่เกิน 30,000 ตารางเมตร ต้องตั้งอยู่บนที่ดินที่ติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 10 เมตร แต่หากมีพื้นที่รวมเกิน 30,000 ตารางเมตรขึ้นไป กฎหมายบังคับให้ต้องติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 18 เมตร (หรือ 12 เมตรในบางกรณีที่มีเงื่อนไขระยะร่นพิเศษ) และในมุมของผังเมือง โครงการขนาดนี้จึงเหมาะที่จะตั้งอยู่ในโซนอุตสาหกรรม (สีม่วง) หรือพื้นที่พาณิชยกรรมหลักที่มีระบบโครงสร้างพื้นฐานรองรับเท่านั้น


ตารางเปรียบเทียบชัดๆ: พื้นที่สีผังเมือง กทม. โซนไหนสร้าง Data Center ได้-ไม่ได้?

ก่อนวางเงินมัดจำซื้อ ที่ดินสร้าง Data Center การตรวจสอบตารางข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตาม สีผังเมือง กทม. คือขั้นตอนแรกที่จะช่วยคัดกรองความเสี่ยงทางกฎหมาย ตารางด้านล่างนี้สรุปเกณฑ์สำคัญจากแนวทางผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร เพื่อให้นักลงทุนใช้เปรียบเทียบศักยภาพที่ดินแต่ละโซนได้ทันที

สีผังเมือง ประเภทที่ดิน สถานะการสร้าง Data Center เงื่อนไขพิเศษ เอฟเออาร์ และ โอเอสอาร์
สีม่วง (อ.1 – อ.2) อุตสาหกรรมและนิคมอุตสาหกรรม สร้างได้เต็มรูปแบบ (รองรับระดับไฮเปอร์สเกล) FAR 1.5 ถึง 2.0 / OSR ร้อยละ 10 ถึง 12.5
สีม่วงเม็ดมะปราง (อ.3) คลังสินค้าและอุตสาหกรรมบริการ สร้างได้ดีมาก (เหมาะกับศูนย์ข้อมูลขนาดกลาง-ใหญ่) FAR 2.0 / OSR ร้อยละ 12.5
สีแดง (พ.1 – พ.5) พาณิชยกรรมและศูนย์กลางธุรกิจ สร้างได้แบบมีเงื่อนไข (เน้นขนาดเล็ก-กลาง หรือตามเกณฑ์ถนน) FAR 3.0 ถึง 10.0 / OSR ร้อยละ 3.0 ถึง 10.0
สีน้ำตาล (ย.8 – ย.10) ที่อยู่อาศัยหนาแน่นมาก สร้างได้แบบมีเงื่อนไข (จำกัดพื้นที่ใช้สอยและขนาดเขตทาง) FAR 5.0 ถึง 8.0 / OSR ร้อยละ 4.0 ถึง 6.0
สีส้ม (ย.5 – ย.7) ที่อยู่อาศัยหนาแน่นปานกลาง ไม่แนะนำ / สร้างได้เฉพาะขนาดเล็ก (ติดเงื่อนไขพื้นที่พาณิชยกรรม) FAR 3.0 ถึง 4.5 / OSR ร้อยละ 6.5 ถึง 10.0
สีเหลือง (ย.1 – ย.4) ที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย ห้ามสร้างขนาดใหญ่ (อนุโลมเฉพาะบริการชุมชนขนาดเล็กมาก) FAR 1.0 ถึง 2.5 / OSR ร้อยละ 12.5 ถึง 40.0
สีเขียว (ก.4 – ก.5) ชนบทและเกษตรกรรม ห้ามสร้างเด็ดขาด (ขัดต่อวัตถุประสงค์การใช้ที่ดิน) FAR 0.5 ถึง 1.0 / OSR ร้อยละ 40.0 ขึ้นไป

หมายเหตุ: FAR คือ อัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมต่อพื้นที่ดิน และ OSR คือ อัตราส่วนของพื้นที่ว่างต่อพื้นที่อาคารรวม คำเตือนสำคัญ: ค่าตัวเลขในตารางข้างต้นเป็นเพียงแนวทางเบื้องต้นเท่านั้น นักลงทุนต้องตรวจสอบค่าที่แท้จริงจากข้อกำหนดท้ายผังเมืองรวมเป็นรายแปลงอีกครั้ง

พื้นที่สีม่วง และสีม่วงเม็ดมะปราง (ที่ดินประเภทอุตสาหกรรมและคลังสินค้า) – โซนปลอดภัยสูงสุดจริงไหม?

การเลือก สร้าง Data Center พื้นที่สีม่วง กทม. และสีม่วงเม็ดมะปราง ถือเป็นตัวเลือกที่ปลอดภัยและลดความเสี่ยงทางกฎหมายได้เกือบ 100 เปอร์เซ็นต์สำหรับนักลงทุนระดับสถาบัน เนื่องจากเจตนารมณ์ของผังเมืองโซนนี้ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับกิจการที่ใช้พลังงานสูงและมีเครื่องจักรกลขนาดใหญ่ทำงานตลอดเวลา

  • ข้อได้เปรียบทางกฎหมาย: ไม่ถูกจำกัดขนาดพื้นที่ใช้สอยสูงสุดในการทำศูนย์ข้อมูล สามารถติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรองขนาดใหญ่และถังเก็บน้ำมันเชื้อเพลิงปริมาณมากได้โดยไม่ขัดต่อข้อบัญญัติพื้นที่อยู่อาศัย รวมถึงได้รับการยกเว้นข้อจำกัดจุกจิกเรื่องเสียงรบกวนในยามวิกาลมากกว่าโซนสีอื่น

  • ความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐาน: พื้นที่สีม่วงในกรุงเทพมหานคร เช่น โซนลาดกระบังและบางขุนเทียน มักมีแนวสายส่งไฟฟ้าแรงสูงและสถานีไฟฟ้าย่อยของการไฟฟ้านครหลวงพาดผ่านอยู่แล้ว ทำให้การขอขยายเขตระบบไฟฟ้าทำได้รวดเร็ว

  • ข้อจำกัดด้านขนาดถนนเชื่อมต่อ: แม้ผังเมืองจะเป็นสีม่วง แต่หากต้องการสร้างอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่มีพื้นที่รวมไม่เกิน 30,000 ตารางเมตร ที่ดินต้องติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 10 เมตร และหากเป็นอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่มีพื้นที่รวมเกิน 30,000 ตารางเมตรขึ้นไป ที่ดินแปลงนั้นยังต้องอยู่ติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 18 เมตรตามกฎกระทรวงฉบับที่ 33 ข้อ 2 ซึ่งที่ดินสีม่วงแปลงย่อยในซอยลึกมักติดปัญหานี้

พื้นที่สีแดง (พาณิชยกรรม) และสีน้ำตาล (ที่อยู่อาศัยหนาแน่นมาก) – สร้างได้ภายใต้เงื่อนไขใด?

สำหรับนักลงทุนที่ต้องการ สร้าง Data Center ในพื้นที่สีแดง หรือสีน้ำตาลเพื่อจับกลุ่มลูกค้าสถาบันการเงินและองค์กรขนาดใหญ่ใจกลางเมือง กฎหมายผังเมืองเปิดช่องให้สามารถดำเนินการได้ในฐานะอาคารพาณิชยกรรมหรืออาคารบริการธุรกิจ แต่ต้องผ่านเกณฑ์ เงื่อนไขพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชย์ และขนาดถนนอย่างเคร่งครัด

ในพื้นที่สีแดง (พ.1 ถึง พ.5) แม้จะได้เปรียบเรื่องอัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมต่อพื้นที่ดิน (FAR) ที่สูงถึง 3 ถึง 10 เท่า แต่ในข้อกำหนดผังเมืองและการควบคุมอาคารมีการดูแลเรื่องผลกระทบต่อเมืองชั้นใน หากเป็นศูนย์ข้อมูลขนาดพื้นที่ใช้สอยเกิน 2,000 ตารางเมตร ไปจนถึงอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่มีพื้นที่รวมไม่เกิน 30,000 ตารางเมตร ที่ดินต้องตั้งอยู่ริมถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางไม่น้อยกว่า 10 เมตร และหากพื้นที่ใช้สอยรวมเกิน 30,000 ตารางเมตรขึ้นไป ต้องตั้งอยู่ติดถนนที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 18 เมตร ตามกฎกระทรวงฉบับที่ 33 ข้อ 2 หรือตั้งอยู่ในระยะ 500 เมตรจากสถานีรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนตามที่กฎหมายกำหนด ส่วนในพื้นที่สีน้ำตาล (ย.8 ถึง ย.10) การสร้างอาคารพาณิชยกรรมที่ไม่ใช่ที่อยู่อาศัยที่มีพื้นที่เกิน 5,000 หรือ 10,000 ตารางเมตร จะถูกจำกัดด้วยสัดส่วนการใช้ประโยชน์ที่ดินรอง (มักห้ามเกินร้อยละ 10 ของพื้นที่สีนั้นๆ) และต้องผ่านการตรวจสอบแนวเขตทางถนนอย่างละเอียด

พื้นที่สีเหลืองและสีส้ม (ที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย-ปานกลาง) – ข้อห้ามและข้อยกเว้นที่ต้องระวัง

คำถามคือ พื้นที่สีเหลืองสร้าง Data Center ได้ไหม คำตอบที่ชัดเจนคือ ไม่ได้ สำหรับโครงการขนาดกลางและขนาดใหญ่ เนื่องจากพื้นที่สีเหลือง (ย.1 ถึง ย.4) และพื้นที่สีส้ม (ย.5 ถึง ย.7) มีเจตนารมณ์หลักเพื่อการอยู่อาศัย การนำอาคารที่มีระบบทำความเย็นและเครื่องปั่นไฟขนาดใหญ่ที่ส่งเสียงดังไปตั้ง จึงขัดต่อข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดิน

ข้อยกเว้นตามข้อกำหนดผังเมืองรวม อนุโลมให้เฉพาะการสร้างอาคารพาณิชยกรรมหรือสำนักงานบริการขนาดเล็กที่มีพื้นที่ใช้สอยรวมไม่เกินที่กฎหมายกำหนดไว้ในแต่ละโซนย่อย เช่น ในพื้นที่สีเหลืองบางประเภทอนุญาตให้อาคารพาณิชยกรรมมีพื้นที่รวมกันไม่เกิน 300 ถึง 1,000 ตารางเมตร และในพื้นที่สีส้มอาจอนุโลมให้สร้างอาคารพาณิชยกรรมที่มีพื้นที่ไม่เกิน 2,000 ตารางเมตรได้ เฉพาะแปลงที่ดินที่ตั้งอยู่ริมถนนสายหลักที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 16 หรือ 30 เมตรตามที่ระบุไว้ในบัญชีท้ายข้อกำหนดผังเมืองเท่านั้น ซึ่งเหมาะสำหรับทำสถานีเชื่อมต่อสัญญาณหรือศูนย์ข้อมูลระดับเอดจ์ขนาดเล็กเท่านั้น

พื้นที่สีเขียวและเขียวทแยงขาว (ชนบทและเกษตรกรรม) – โซนต้องห้ามสำหรับธุรกิจ Data Center

สำหรับ ข้อห้ามที่ดินสีเขียว กทม. ทั้งพื้นที่สีเขียว (ก.4 และ ก.5) และพื้นที่สีเขียวทแยงขาว (ก.1 ถึง ก.3 ซึ่งเป็นพื้นที่อนุรักษ์ชนบทและเกษตรกรรม และพื้นที่รับน้ำของกรุงเทพมหานคร) ถือเป็นโซนต้องห้ามโดยเด็ดขาดสำหรับธุรกิจ Data Center

กฎหมายผังเมืองกำหนดให้ใช้ที่ดินเพื่อการเกษตรกรรม การอยู่อาศัยเบาบาง และสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานของชุมชนเท่านั้น ห้ามก่อสร้างโรงงาน คลังสินค้า อาคารพาณิชยกรรมขนาดใหญ่ หรืออาคารขนาดใหญ่พิเศษทุกชนิด แม้นักลงทุนจะพบที่ดินแปลงใหญ่ระดับ 50 ถึง 100 ไร่ในราคาถูกแถบชานเมืองตะวันออกหรือตะวันตกของกรุงเทพมหานคร ก็ไม่สามารถขอใบอนุญาตก่อสร้างอาคารศูนย์ข้อมูลได้


5 ปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานที่ต้องเช็กควบคู่กับผังเมือง ก่อนตัดสินใจซื้อที่ดินทำ Data Center

เมื่อตรวจสอบผ่านด่านสีผังเมืองแล้ว ขั้นตอนต่อไปที่สำคัญไม่แพ้กันคือการตรวจสอบความพร้อมทางวิศวกรรม เพราะธุรกิจศูนย์ข้อมูลไม่สามารถหยุดทำงานได้แม้แต่วินาทีเดียว นี่คือรายการตรวจสอบ 5 ปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานที่นักลงทุนต้องประเมินก่อนเซ็นสัญญาซื้อที่ดิน

1. ความมั่นคงของระบบไฟฟ้า และระยะห่างจากสถานีไฟฟ้าย่อย 

หัวใจสำคัญที่สุดของการพัฒนาศูนย์ข้อมูลคือ ระบบไฟฟ้าแรงสูง ในขั้นตอน การขอใช้ไฟฟ้า Data Center กฟน. (การไฟฟ้านครหลวง) นักลงทุนต้องตรวจสอบว่าที่ดินแปลงนั้นสามารถดึงสายส่งไฟฟ้าแบบวงจรคู่จากสองสถานีไฟฟ้าย่อยที่แตกต่างกัน (หรือระบบดูอัลพาวเวอร์ฟีด) ได้หรือไม่ เพื่อป้องกันความเสี่ยงกรณีสถานีไฟฟ้าย่อยแห่งใดแห่งหนึ่งขัดข้อง

  • กำลังไฟฟ้ารองรับ: ต้องตรวจสอบโควตาพลังงานไฟฟ้าคงเหลือในโซนนั้นว่าสามารถจ่ายไฟระดับ 10 ถึง 100 เมกะวัตต์ ตามแผนธุรกิจได้ทันทีหรือไม่

  • ระยะห่างจากสถานีไฟฟ้าย่อย: ที่ดินที่อยู่ห่างจากสถานีไฟฟ้าย่อยของการไฟฟ้านครหลวงไม่เกิน 2 ถึง 5 กิโลเมตร จะช่วยประหยัดงบประมาณในการเดินสายเคเบิลใต้ดินแรงดันสูง (ระดับ 69 หรือ 115 กิโลโวลต์) ซึ่งมีต้นทุนการก่อสร้างสูงถึงกิโลเมตรละหลายสิบล้านบาท

2. โครงข่ายใยแก้วนำแสง และจุดเชื่อมต่อ เน็ตเวิร์ก รีดันแดนซี

ทำเลที่ตั้งของศูนย์ข้อมูลต้องมี โครงข่ายอินเทอร์เน็ตสำหรับ Data Center ที่มีความเสถียรสูงสุดและมีความหน่วงของสัญญาณต่ำ โดยต้องตรวจสอบองค์ประกอบของ โครงข่ายไฟเบอร์ออปติก ดังนี้

  • ทางเดินสายสัญญาณแยกอิสระ: ที่ดินต้องสามารถลากสายใยแก้วนำแสงเข้าสู่อาคารได้จากอย่างน้อย 2 ทิศทางที่ไม่ซ้อนทับกัน (ไดเวิร์สไฟเบอร์รูท) เพื่อป้องกันปัญหาสายขาดพร้อมกันจากอุบัติเหตุงานขุดเจาะถนน

  • ผู้ให้บริการโครงข่ายที่หลากหลาย: พื้นที่ตั้งต้องอยู่ในแนวท่อร้อยสายสื่อสารหลักที่มีผู้ให้บริการโทรคมนาคมหลายราย (แคริเออร์นิวทรัล) พาดผ่าน

  • ระยะห่างจากจุดแลกเปลี่ยนข้อมูลอินเทอร์เน็ต: ยิ่งอยู่ใกล้ศูนย์กลางการแลกเปลี่ยนข้อมูลในเขตกรุงเทพมหานครมากเท่าไหร่ คุณภาพการส่งข้อมูลยิ่งรวดเร็วและดึงดูดลูกค้ากลุ่มการเงินและคลาวด์ได้มากขึ้นเท่านั้น

3. ความกว้างของเขตทาง ตามกฎหมายควบคุมอาคารสำหรับรถบรรทุกเครื่องกำเนิดไฟฟ้า

คำถามสำคัญในการออกแบบผังโครงการคือ ถนนกว้างกี่เมตรสร้างอาคารขนาดใหญ่ได้ ตามกฎกระทรวงฉบับที่ 55 (พ.ศ. 2543) ซึ่งให้นิยามอาคารขนาดใหญ่ และกฎกระทรวงฉบับที่ 33 ที่กำหนดหลักเกณฑ์เรื่องอาคารสูงและอาคารขนาดใหญ่พิเศษ ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 กำหนดเกณฑ์ความกว้างของเขตทางสาธารณะไว้ชัดเจนมาก และเป็นจุดที่ทำให้นักลงทุนตกม้าตายบ่อยที่สุด

  • อาคารพื้นที่รวม 2,000 ถึง 9,999 ตารางเมตร (และสูงไม่เกิน 23 เมตร): ต้องติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 10 เมตร ยาวต่อเนื่องไปจนถึงถนนสายหลัก

  • อาคารขนาดใหญ่พิเศษที่มีพื้นที่รวมตั้งแต่ 10,000 ตารางเมตรขึ้นไป แต่ไม่เกิน 30,000 ตารางเมตร: ต้องติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 10 เมตร ยาวต่อเนื่องไปจนถึงถนนสายหลัก ส่วนอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่มีพื้นที่รวมเกิน 30,000 ตารางเมตรขึ้นไป ตามกฎกระทรวงฉบับที่ 33 ข้อ 2 ต้องติดถนนสาธารณะที่มีเขตทางกว้างไม่น้อยกว่า 18 เมตร ยาวต่อเนื่องโดยตลอด

  • การรองรับงานวิศวกรรมและดับเพลิง: ถนนที่กว้างตั้งแต่ 10 ถึง 18 เมตร ไม่ได้มีไว้เพื่อผ่านเกณฑ์กฎหมายเท่านั้น แต่จำเป็นต่อการตีวงเลี้ยวของรถบรรทุกพ่วงขนาดใหญ่ที่ต้องขนส่งหม้อแปลงไฟฟ้า เครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรองขนาดหลายตัน ถังน้ำมันดีเซล และรถดับเพลิงขนาดใหญ่ที่ต้องวิ่งรอบตัวอาคารได้กว้างไม่น้อยกว่า 6 เมตร

4. ระดับน้ำท่วมขังย้อนหลัง และระบบระบายน้ำในโซน กทม.

การเลือก พื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม กทม. ทำเลสร้าง Data Center ต้องอาศัยข้อมูลสถิติทางอุทกวิทยาอย่างเข้มงวด มาตรฐานสากลของศูนย์ข้อมูลระดับเทียร์ 3 และเทียร์ 4 กำหนดให้ที่ตั้งโครงการต้องปลอดภัยจากระดับน้ำท่วมสูงสุดในรอบ 100 ปี (หรือ 500 ปีสำหรับโครงการระดับความมั่นคงสูงสุด)

นักลงทุนต้องตรวจสอบค่าระดับดินเดิมเทียบกับ ระดับน้ำทะเลปานกลาง (รทก.) โดยพื้นที่ส่วนใหญ่ของกรุงเทพมหานครมีความสูงเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 1.00 ถึง 1.50 เมตร เหนือระดับน้ำทะเลปานกลาง การพัฒนาโครงการจึงต้องออกแบบให้มีการถมดินหรือยกระดับพื้นชั้นที่หนึ่งของอาคาร (โดยเฉพาะห้องติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าและห้องควบคุมระบบไฟฟ้าหลัก) ให้สูงกว่าระดับน้ำท่วมสูงสุดย้อนหลัง (เช่น สถิติปี พ.ศ. 2554) บวกด้วยค่าความปลอดภัยเพิ่มอีกอย่างน้อย 0.50 ถึง 1.00 เมตร พร้อมสร้างระบบกำแพงป้องกันน้ำท่วมและบ่อหน่วงน้ำภายในโครงการ

5. เกณฑ์ผังเมืองและระยะร่นอาคาร: เจาะลึกวิธีคำนวณ FAR และ OSR สำหรับ Data Center

ในการประเมินความคุ้มค่าทางการเงินสำหรับการลงทุนสร้างอาคาร สิ่งสำคัญที่นักลงทุนต้องทำความเข้าใจคือ กฎหมายผังเมือง กทม. โดยเฉพาะเกณฑ์ ระยะร่นอาคาร (Setback), อัตราส่วนพื้นที่อาคารรวม (FAR) และ อัตราส่วนพื้นที่ว่าง (OSR)

การคำนวณค่าเหล่านี้อย่างถูกต้อง จะช่วยให้นักลงทุนสามารถประเมินหาพื้นที่ใช้สอยสุทธิที่สามารถติดตั้งตู้แร็กเซิร์ฟเวอร์ได้จริง หรือที่เรียกว่า “พื้นที่ไวท์สเปซ (White Space)” ได้อย่างแม่นยำ

 สูตรการคำนวณพื้นที่ FAR และ OSR ขั้นพื้นฐาน

เพื่อวางแผนการก่อสร้างให้คุ้มค่าและถูกกฎหมาย สามารถใช้สูตรการคำนวณดังต่อไปนี้:

  • วิธีคำนวณพื้นที่อาคารสูงสุด (FAR):

    พื้นที่อาคารรวมสูงสุดที่สร้างได้ (ตร.ม.) = ขนาดที่ดิน (ตร.ม.) × ค่า FAR

  • วิธีคำนวณพื้นที่ว่างขั้นต่ำ (OSR):

    พื้นที่ว่างขั้นต่ำที่ต้องเว้นไว้ (ตร.ม.) = [พื้นที่อาคารรวมทั้งหมด (ตร.ม.) × ค่า OSR] ÷ 100

ตัวอย่างการคำนวณจริง: การสร้าง Data Center ในเขตพื้นที่สีม่วง

สมมติว่าคุณต้องการลงทุนซื้อที่ดินใน เขตพื้นที่สีม่วง (ที่ดินประเภทอุตสาหกรรม) ขนาด 5 ไร่ (เทียบเท่า 8,000 ตารางเมตร) โดยข้อกำหนดผังเมืองระบุค่า FAR ไว้ที่ 2.0 และค่า OSR อยู่ที่ร้อยละ 10 จะสามารถคำนวณศักยภาพของที่ดินได้ดังนี้:

  1. ศักยภาพในการสร้างอาคาร (จากค่า FAR): คุณจะสามารถสร้างอาคาร Data Center ที่มีพื้นที่ใช้สอยรวมทุกชั้นได้สูงสุดไม่เกิน:

    • 8,000 × 2.0 = 16,000 ตารางเมตร

  2. พื้นที่ว่างที่ต้องเปิดโล่ง (จากค่า OSR): บนที่ดินแปลงนี้ จะต้องจัดให้มีพื้นที่ว่างที่ปราศจากสิ่งปกคลุมขั้นต่ำ:

    • (16,000 × 10) ÷ 100 = 1,600 ตารางเมตร

ข้อควรระวังอัปเดตล่าสุด: กฎหมายระยะร่นอาคาร (Setback)

นอกเหนือจากการคำนวณพื้นที่ตามค่า FAR และ OSR แล้ว การออกแบบอาคารจะต้อง เว้นระยะร่นอาคาร (Setback) ให้เป็นไปตาม กฎกระทรวงฉบับที่ 55 (พ.ศ. 2543) อย่างเคร่งครัด ซึ่งระยะร่นนี้จะมีข้อกำหนดที่แตกต่างกันออกไป ขึ้นอยู่กับประเภท ขนาด และความสูงของตัวอาคารที่คุณต้องการก่อสร้าง


ขั้นตอนการขออนุญาตก่อสร้างและประกอบกิจการ Data Center ในพื้นที่กรุงเทพฯ

การพัฒนาโครงการศูนย์ข้อมูลในเขตกรุงเทพมหานครมีกระบวนการทางกฎหมายที่ต้องดำเนินการควบคู่กันหลายหน่วยงาน การวางแผนลำดับขั้นตอนที่ถูกต้องจะช่วยลดระยะเวลาการพัฒนาโครงการได้นับปี โดยมี 4 ขั้นตอนหลักดังนี้

  1. ตรวจสอบสิทธิ์การใช้ประโยชน์ที่ดิน: ดำเนินการก่อนวางมัดจำที่ดิน ยื่นตรวจสอบสีผังเมืองและข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินกับสำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร พร้อมตรวจสอบขนาดความกว้างเขตทางสาธารณะกับสำนักงานเขตพื้นที่ เพื่อยืนยันว่าสามารถสร้างอาคารตามขนาดพื้นที่ที่ต้องการได้จริง

  2. ยื่นขอรับการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) และตรวจสอบเกณฑ์สิ่งแวดล้อม: ใช้เวลาพิจารณาประมาณ 60 ถึง 90 วัน ยื่นคำขอรับการส่งเสริมการลงทุนในหมวดกิจการดาต้าเซ็นเตอร์ต่อสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน เพื่อรับสิทธิประโยชน์ทางภาษีและการถือครองที่ดิน พร้อมประเมินกำลังการผลิตของเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรองเพื่อเข้าสู่กระบวนการด้านสิ่งแวดล้อมและพลังงาน

  3. ขออนุญาตก่อสร้างอาคาร (อ.1) และอนุญาตติดตั้งเครื่องจักร/ถังน้ำมัน: ยื่นต่อสำนักการโยธา กรุงเทพมหานคร และกรมธุรกิจพลังงาน จัดทำแบบแปลนวิศวกรรมโครงสร้างที่รองรับน้ำหนักบรรทุกจรสูงพิเศษ ยื่นขอใบอนุญาตก่อสร้างอาคารขนาดใหญ่ต่อสำนักการโยธา กรุงเทพมหานคร ควบคู่กับการขออนุญาตติดตั้งถังเก็บน้ำมันเชื้อเพลิงขนาดใหญ่สำหรับเครื่องปั่นไฟสำรอง และแจ้งการประกอบกิจการพลังงานที่ได้รับการยกเว้นต่อคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน

  4. ตรวจรับรองอาคาร (อ.6) และขออนุญาตเปิดดำเนินการ: ขั้นตอนสุดท้ายก่อนเปิดให้บริการเชิงพาณิชย์ เมื่อก่อสร้างแล้วเสร็จ เจ้าหน้าที่สำนักการโยธาจะเข้าตรวจสอบความถูกต้องของโครงสร้าง ระบบป้องกันอัคคีภัย และระยะร่นอาคาร เพื่อออกใบรับรองการก่อสร้างอาคาร (อ.6) ก่อนเปิดจ่ายกระแสไฟฟ้าหลักจากการไฟฟ้านครหลวงและเริ่มให้บริการอย่างเป็นทางการ

การตรวจสอบสิทธิ์การใช้ประโยชน์ที่ดิน กับสำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กทม.

ในยุคดิจิทัล นักลงทุนสามารถทำ วิธีตรวจสอบผังเมือง กทม. ออนไลน์ เบื้องต้นได้ด้วยตัวเองผ่านระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ของสำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร โดยการกรอกเลขที่โฉนดและหน้าสำรวจเพื่อดูสีผังเมืองและแนวถนนโครงการตามผังเมืองรวม

อย่างไรก็ตาม สำหรับการลงทุนระดับหลายร้อยหรือหลายพันล้านบาท การดูผ่านหน้าจอออนไลน์ไม่เพียงพอ นักลงทุนควรยื่นคำร้องขอ “หนังสือรับรองการใช้ประโยชน์ที่ดิน” อย่างเป็นทางการจากสำนักการวางผังและพัฒนาเมือง และต้องยื่นขอตรวจสอบ “ความกว้างเขตทางสาธารณะ” ณ สำนักงานเขตที่ที่ดินตั้งอยู่ เพื่อให้เจ้าพนักงานช่างรังวัดออกเอกสารยืนยันความกว้างของถนนหน้าแปลงที่ดินทุกจุด (ตั้งแต่มุมที่ดินไปจนถึงถนนใหญ่) ว่ามีความกว้างไม่น้อยกว่า 10 หรือ 18 เมตรตามเกณฑ์ขนาดพื้นที่อาคารตลอดแนวโดยไม่มีคอขวด

การสร้าง Data Center ต้องทำรายงานวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม (EIA) หรือไม่?

คำถามสำคัญที่ส่งผลต่อกรอบเวลาของโครงการคือ Data Center ต้องทำ อีไอเอ ไหม คำตอบคือ โดยทั่วไป อาคาร Data Center ไม่ต้องทำรายงานวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม (อีไอเอ) ตามประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เนื่องจากอาคารประเภทนี้เป็นพื้นที่ติดตั้งอุปกรณ์คอมพิวเตอร์ ไม่ใช่อาคารอยู่อาศัยรวม อาคารสำนักงาน หรือโรงแรมที่มีพื้นที่เกินเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด

แต่มี จุดตายทางกฎหมาย 2 ประเด็น ที่นักลงทุนต้องระวังอย่างยิ่งเกี่ยวกับ เครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรอง และ มลพิษทางเสียง:

  1. เกณฑ์กำลังการผลิตไฟฟ้าสำรอง: การติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าสำรอง (ดีเซลเจนเนอเรเตอร์) จะต้องจัดทำรายงานวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อมหรือไม่นั้น ไม่มีสูตรตายตัวที่ตัวเลข 10 เมกะวัตต์เพียงอย่างเดียว แต่ต้องพิจารณาจากประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมตามชนิดและขนาดของโครงการเป็นรายกรณีไป] ดังนั้น ผู้ออกแบบจึงต้องตรวจสอบเกณฑ์กฎหมายสิ่งแวดล้อมควบคู่กับการขึ้นทะเบียนเป็นระบบไฟฟ้าสำรองฉุกเฉินและขอรับการยกเว้นไม่ต้องขอรับใบอนุญาตผลิตพลังงานควบคุมจากสำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงานให้ถูกต้อง

  2. เกณฑ์ถังเก็บน้ำมันเชื้อเพลิง: การสำรองน้ำมันดีเซลเพื่อให้เครื่องปั่นไฟทำงานได้ต่อเนื่อง 24 ถึง 48 ชั่วโมง มักต้องใช้ถังเก็บน้ำมันขนาดหลายหมื่นหรือหลายแสนลิตร ซึ่งเข้าข่ายเป็นสถานที่เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงลักษณะที่สามตามกฎหมายของกรมธุรกิจพลังงาน ต้องผ่านเกณฑ์ระยะปลอดภัยและจัดทำมาตรการป้องกันอันตรายอย่างเข้มงวด รวมถึงต้องติดตั้งระบบเก็บเสียง (อะคูสติกเอนคลอเชอร์) เพื่อไม่ให้ระดับเสียงเกินมาตรฐานที่กฎหมายกำหนด

การขอรับส่งเสริมการลงทุน (BOI) สำหรับกิจการ Data Center และ คลาวด์เซอร์วิส

สำหรับนักลงทุนทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ การยื่นขอรับการส่งเสริมการลงทุนถือเป็นกุญแจสำคัญในการปลดล็อกข้อจำกัดทางธุรกิจ โดย สิทธิประโยชน์ บีโอไอ กิจการ Data Center ต่างชาติถือหุ้นและถือครองที่ดิน ตามประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน มีจุดเด่นที่ดึงดูดใจอย่างยิ่ง ดังนี้

  • สิทธิในการถือหุ้นของชาวต่างชาติ: อนุญาตให้นักลงทุนต่างชาติสามารถถือหุ้นในบริษัทที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุนได้ 100 เปอร์เซ็นต์ โดยไม่ต้องหาผู้ถือหุ้นชาวไทยมาถือหุ้นใหญ่ตามพระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว  ทั้งนี้ นักลงทุนควรตรวจสอบเงื่อนไขและหลักเกณฑ์กับประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนฉบับล่าสุดอีกครั้ง

  • สิทธิในการถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดิน: บริษัทที่มีผู้ถือหุ้นต่างชาติซึ่งได้รับการส่งเสริมจาก บีโอไอ สามารถขออนุญาตถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดินเพื่อใช้เป็นที่ตั้งโครงการ Data Center ได้ตามมาตรา 27 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการลงทุน พ.ศ. 2520 ทั้งนี้ การอนุญาตให้ถือครองที่ดินเป็นดุลพินิจของคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนตามจำนวนที่เห็นสมควร และในกรณีที่ผู้ได้รับการส่งเสริมเลิกกิจการหรือโอนกิจการ จะต้องจำหน่ายที่ดินนั้นภายใน 1 ปีนับแต่วันที่เลิกหรือโอนกิจการ

  • สิทธิประโยชน์ทางภาษีอากร: ได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลสูงสุดถึง 8 ปี (ขึ้นอยู่กับขนาดการลงทุนและระดับมาตรฐานของศูนย์ข้อมูล เช่น มาตรฐานเทียร์ 3 ขึ้นไป) พร้อมได้รับยกเว้นอากรขาเข้าสำหรับเครื่องจักร เซิร์ฟเวอร์ และอุปกรณ์โทรคมนาคมที่มีมูลค่ามหาศาล โดยผู้ขอรับการส่งเสริมควรตรวจสอบสิทธิประโยชน์ทางภาษีจากประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนฉบับล่าสุดก่อนยื่นคำขอ

  • การอำนวยความสะดวกด้านบุคลากร: ได้รับสิทธิในการนำเข้าผู้เชี่ยวชาญและช่างเทคนิคชาวต่างชาติเข้ามาทำงานในโครงการ พร้อมการอำนวยความสะดวกเรื่องวีซ่าและใบอนุญาตทำงานผ่านศูนย์บริการวีซ่าและใบอนุญาตทำงาน


เปรียบเทียบทำเล: สร้าง Data Center ในเขต กทม. กับ ปริมณฑลและอีอีซี (ชลบุรี-ระยอง) ที่ไหนคุ้มกว่า?

เมื่อนำข้อจำกัดของผังเมืองรวมกรุงเทพมหานครมาวางเทียบกับต้นทุนโครงการ นักลงทุนจำนวนมากจึงเกิดคำถามเชิงกลยุทธ์ว่า ลงทุน Data Center ที่ไหนดี ระหว่างการปักหมุดในเขตกรุงเทพมหานคร การขยับออกไปยังปริมณฑล (เช่น นนทบุรี ปทุมธานี สมุทรปราการ) หรือการมุ่งหน้าสู่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC กับ กทม.) ตารางเปรียบเทียบเชิงลึกด้านล่างนี้จะช่วยให้คุณเห็นภาพชัดเจนขึ้น

ปัจจัยเปรียบเทียบ เขตกรุงเทพมหานคร (โซนสีแดง/สีม่วง) ปริมณฑล (สมุทรปราการ / ปทุมธานี / นนทบุรี) เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี: ชลบุรี-ระยอง)
ราคาที่ดินเฉลี่ย สูงมาก (50,000 ถึง 500,000+ บาทต่อตารางวา) ปานกลางถึงสูง (25,000 ถึง 100,000 บาทต่อตารางวา) คุ้มค่าสูง (10,000 ถึง 40,000 บาทต่อตารางวา / ไร่ละ 4 ถึง 16 ล้านบาท)
ความหน่วงสัญญาณ (เลเทนซี) ต่ำที่สุด (เสี้ยววินาที เหมาะกับธุรกิจการเงินและเอดจ์) ต่ำมาก (เชื่อมต่อเข้ากรุงเทพฯ ได้รวดเร็วภายในไม่กี่มิลลิวินาที) ต่ำถึงปานกลาง (ใกล้สถานีเคเบิลใต้น้ำระดับโลกที่ชลบุรีและระยอง)
ข้อจำกัดกฎหมายผังเมือง เข้มงวดมาก (ที่ดินสีม่วงหายากและแพง ต้องระวังขนาดถนน) ยืดหยุ่นปานกลาง (มีโซนสีม่วงแถบบางนา-ตราด และรังสิตให้เลือกมากกว่า) เอื้ออำนวยสูงสุด (มีนิคมอุตสาหกรรมรองรับ ไม่ติดปัญหาผังเมืองชุมชน)
ความพร้อมพลังงานสะอาด จำกัด (พึ่งพิงโครงข่ายการไฟฟ้านครหลวงเป็นหลัก พื้นที่ติดโซลาร์เซลล์น้อย) ปานกลาง (ขอใช้ไฟจากการไฟฟ้านครหลวงหรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคได้) สูงมาก (เข้าถึงพลังงานหมุนเวียน โซลาร์ฟาร์ม และระบบสายส่งไฟฟ้าแรงสูงพิเศษได้ง่าย)
ขนาดโครงการที่เหมาะสม ศูนย์ข้อมูลขนาดเล็ก (เอดจ์) และโคโลเคชันระดับพรีเมียม ศูนย์ข้อมูลขนาดกลางถึงใหญ่ (โคโลเคชัน และ เอ็นเตอร์ไพรส์) ศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่พิเศษ (ไฮเปอร์สเกล และ คลาวด์รีเจียนระดับโลก)

บทวิเคราะห์จากที่ปรึกษาการลงทุน: หากเป้าหมายของคุณคือการสร้างศูนย์ข้อมูลเพื่อให้บริการกลุ่มธนาคาร ตลาดหลักทรัพย์ หรือธุรกิจที่ต้องการการประมวลผลแบบทันทีทันใด การสู้ราคาที่ดินในเขตกรุงเทพมหานคร (โดยเฉพาะโซนสีม่วงเขตลาดกระบัง หรือโซนสีแดงริมถนนใหญ่ที่มีเขตทางกว้างตามเกณฑ์ขนาดพื้นที่อาคารตั้งแต่ 10 ถึง 18 เมตรขึ้นไป) คือคำตอบที่คุ้มค่า แต่หากคุณกำลังวางแผนสร้าง ไฮเปอร์สเกล Data Center ที่ต้องใช้ที่ดิน 20 ถึง 50 ไร่ และต้องการพลังงานไฟฟ้าสะอาด (กรีนเอเนอร์จี) ระดับ 50 เมกะวัตต์ขึ้นไป

การเลือกที่ดินในโซนบางนา-ตราด (สมุทรปราการ) หรือในนิคมอุตสาหกรรมเขตอีอีซี จะให้ผลตอบแทนจากการลงทุนที่สูงกว่าและลดความเสี่ยงทางกฎหมายผังเมืองได้อย่างเด็ดขาด สะท้อนจากความต้องการลงทุนศูนย์ข้อมูลดิจิทัลที่เร่งตัวขึ้นจนส่งผลให้ราคาที่ดินในนิคมอุตสาหกรรมและทำเลศักยภาพอย่างเขตอีอีซีและสมุทรปราการปรับตัวพุ่งขึ้นกว่า 50 เปอร์เซ็นต์ โดยบางแปลงขยับจาก 4 ล้านบาทต่อไร่ ขึ้นไปแตะระดับ 8 ล้านบาทต่อไร่ โดยเฉพาะแปลงที่ดินที่สามารถการันตีกำลังไฟฟ้าและมีโครงสร้างพื้นฐานพร้อมใช้งาน ขณะที่อัตราพื้นที่ว่างในนิคมอุตสาหกรรมทั่วประเทศลดลงเหลือเพียง 5.49 เปอร์เซ็นต์

ทั้งนี้ คาดการณ์ว่าเม็ดเงินลงทุนพัฒนาศูนย์ข้อมูลดิจิทัลในไทยช่วงปี 2569 ถึง 2573 จะสูงถึง 570,000 ล้านบาท (ราว 15.9 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ) โดยมีต้นทุนการพัฒนาเฉลี่ยรวมที่ดินอยู่ที่ประมาณ 9 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อเมกะวัตต์ ซึ่งประเทศไทยถูกจัดอยู่ในอันดับ 3 ของภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกที่ให้ผลตอบแทนเทียบกับต้นทุนการพัฒนาสูงที่สุด (รองจากสิงคโปร์และเวียดนาม) โดยมีโอกาสสร้างผลตอบแทนก่อนหักต้นทุนทางการเงินได้มากกว่า 10 เปอร์เซ็นต์ นอกจากนี้ ยอดการจองความจุล่วงหน้าในไทยยังเติบโตพุ่งขึ้นถึง 9 เท่าตัวเมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า จากความต้องการใช้งานด้านปัญญาประดิษฐ์และระบบคลาวด์


คำถามที่พบบ่อย เกี่ยวกับผังเมืองและการสร้าง Data Center ใน กทม.

รวบรวมคำถามสำคัญที่นักลงทุนและผู้ประกอบการมักสงสัยมากที่สุด พร้อมคำตอบที่ฟันธงชัดเจนตามหลักกฎหมายควบคุมอาคารและผังเมืองล่าสุด

ดัดแปลงอาคารสำนักงานเก่าใน กทม. ให้เป็น Data Center ผิดกฎหมายผังเมืองไหม?

การดัดแปลงอาคารเป็น Data Center จากอาคารสำนักงานเก่าในพื้นที่สีแดงหรือสีน้ำตาลสามารถทำได้โดยไม่ผิดกฎหมายผังเมืองหากพื้นที่ใช้สอยไม่เกินเกณฑ์ที่กำหนด แต่ต้องยื่นขออนุญาตดัดแปลงอาคารต่อสำนักการโยธา และต้องเสริมความแข็งแรงของโครงสร้างเพื่อรองรับ น้ำหนักบรรทุกพื้นอาคาร ไลฟ์โหลด ที่ต้องเพิ่มขึ้นจากระดับสำนักงานทั่วไป (300 ถึง 400 กิโลกรัมต่อตารางเมตร) ให้กลายเป็น 1,000 ถึง 1,500 กิโลกรัมต่อตารางเมตร สำหรับวางตู้เซิร์ฟเวอร์และแบตเตอรี่สำรอง

ชาวต่างชาติสามารถซื้อที่ดินใน กทม. เพื่อสร้าง Data Center ได้หรือไม่?

ชาวต่างชาติหรือนิติบุคคลต่างชาติสามารถขออนุญาตซื้อและถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดินในกรุงเทพมหานครเพื่อประกอบกิจการได้ โดยต้องดำเนินการผ่านการขอรับส่งเสริมการลงทุน (ต่างชาติซื้อที่ดินทำ Data Center BOI) ตามมาตรา 27 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการลงทุน พ.ศ. 2520 ซึ่งการอนุญาตให้ถือครองที่ดินตามจำนวนที่เหมาะสมนั้นเป็นดุลพินิจของคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน และเมื่อเลิกกิจการจะต้องจำหน่ายที่ดินภายใน 1 ปี หรือเลือกซื้อที่ดินที่ตั้งอยู่ในเขตนิคมอุตสาหกรรมที่ได้รับการรับรองจากการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ซึ่งให้สิทธิผู้ประกอบการต่างชาติถือครองที่ดินเพื่อประกอบกิจการได้ตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด

ผังเมืองรวม กทม. ฉบับใหม่ จะเริ่มบังคับใช้เมื่อไหร่ และมีผลย้อนหลังไหม?

สำหรับคำถามว่า ผังเมือง กทม. ใหม่ บังคับใช้เมื่อไหร่ ปัจจุบันข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 ได้ประกาศบังคับใช้แล้วเมื่อวันที่ 13 มีนาคม 2569 โดยเนื้อหาเป็นการแก้ไขเฉพาะเรื่องโรงงานและยังไม่มีบทบัญญัติเกี่ยวกับ Data Center โดยเฉพาะ นักลงทุนจึงต้องตรวจสอบข้อกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินแต่ละแปลงเป็นรายกรณี ทั้งนี้ กฎหมายผังเมือง ไม่มีผลบังคับใช้ย้อนหลัง กับโครงการที่ได้รับใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร (อ.1) หรือยื่นคำขออนุญาตไว้โดยถูกต้องครบถ้วนก่อนวันที่กฎหมายผังเมืองฉบับแก้ไขประกาศใช้ในราชกิจจานุเบกษา


แหล่งที่มาของข้อมูล:

  • พระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 กฎกระทรวงฉบับที่ 33 (พ.ศ. 2535) และกฎกระทรวงฉบับที่ 55 (พ.ศ. 2543)

  • ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 (ประกาศใช้เมื่อวันที่ 13 มีนาคม 2569) และข้อกำหนดผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร สำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร

  • พระราชบัญญัติส่งเสริมการลงทุน พ.ศ. 2520 มาตรา 27 และประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ)

  • ประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เรื่อง กำหนดโครงการ กิจการ หรือการดำเนินการ ซึ่งต้องจัดทำรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม

  • ศูนย์วิจัยกสิกรไทย และสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน รายงานวิเคราะห์ตลาดศูนย์ข้อมูลดิจิทัล ปี 2569

  • รายงานวิเคราะห์ตลาดอสังหาริมทรัพย์อุตสาหกรรมโดย ซาวิลส์ ประเทศไทย และ กรุงเทพธุรกิจ (ตุลาคม – พฤศจิกายน 2569)

  • รายงานวิเคราะห์ตลาดศูนย์ข้อมูลดิจิทัลเอเชียแปซิฟิก โดย คุชแมน แอนด์ เวคฟิลด์ และนิตยสารโพซิชันนิง (พฤศจิกายน 2569)

  • สำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร และสำนักการโยธา กรุงเทพมหานคร (ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2569 และกฎกระทรวงตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522)

KS MyHome (เคเอส มายโฮม)

คือแพลตฟอร์มศูนย์รวมข้อมูลอสังหาริมทรัพย์ครบวงจรที่เชื่อมโยงผู้ซื้อ ผู้ขาย และนักลงทุนทั่วไทย เราคัดกรองทรัพย์คุณภาพอย่างโปร่งใส พร้อมเจาะลึกบทวิเคราะห์ ทิศทางตลาด และข้อกฎหมาย เพื่อช่วยให้คุณประเมินมูลค่าและตัดสินใจลงทุนได้อย่างแม่นยำและมั่นใจ

ข้อจำกัดความรับผิดชอบ (Disclaimer) ข้อมูลอสังหาริมทรัพย์และการลงทุน โดย KS MyHome

บทความเกี่ยวข้อง